Rys Historyczny Patofizjologii w Warszawie

Patofizjologia, jako samodzielna nauka, wyodrębniła się dopiero w XIX w. Do tego czasu wykładana była "przy okazji" nauczania o chorobach wewnętrznych, a także z fizjologią i anatomią patologiczną.

Nazwa "patologia ogólna" pojawiła się w Polsce w 1784 r. Komisja Edukacji Narodowej powołała wówczas Katedrę Patologii i Terapii w Uniwersytecie Jagiellońskim.

Stałe wykłady z patofizjologii w Uniwersytecie Królewskim w Warszawie rozpoczął w 1816 roku prof. Jacek Dziarkowski.

Potem była trwająca przeszło ćwierć wieku przerwa w nauczaniu medycyny (represje carskie). Dopiero w 1857 roku władze zezwoliły na otwarcie Akademii Medyko-Chirurgicznej, która po 5 latach weszła w skład słynnej Szkoły Głównej Warszawskiej. Tę "przekształcono" w Uniwersytet Cesarski.

Chlubą Uczelni byli profesor Chałubiński i lekarz Władysław Biegański.

Organizatorem Katedry i Zakładu Patologii Ogólnej i Doświadczalnej w powstałym w 1915 roku polskim Uniwersytecie Warszawskim był profesor Adam Wrzosek. Od 1922 roku do wybuchu II WŚ Katedrą i Zakładem kierował profesor Franciszek Venulet.

Zajmował się on endokrynologią doświadczalną, alergicznym podłożem niektórych zaburzeń krążenia i trawienia, stworzył oryginalny podział niedokrwistości, stwierdził zmniejszenie się zawartości witaminy C w organizmach palaczy tytoniu.

W 1946 roku warszawską Katedrę i Zakład Patologii Ogólnej i Doświadczalnej objął profesor Julian Walawski - twórca nowoczesnej warszawskiej szkoły patofizjologicznej.

Jako patofizjolog jasno określił założenia i istotę reprezentowanej przez siebie dyscypliny. Patologia, według profesora Walawskiego, jest nauką badającą zmiany w budowie i czynności narządów i tkanek, które powstają pod wpływem czynnika uszkadzającego.

Patologia ogólna i doświadczalna natomiast wyjaśnia powstawanie, przebieg i zejście zjawisk chorobowych oraz ustala mechanizmy rozwoju chorób i ich objawów za pomocą nowoczesnych metod eksperymentalnych. Jest to, według profesora Walawskiego, nauka tworząca naturalny pomost między fizjologią prawidłową a patologią kliniczną.

Na podstawie "Patofizjologii" pod redakcją prof. dr hab. med. Sławomira Maślińskiego i prof. dr. hab. med. Jana Ryżewskiego; Wydanie III, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2002.

Rys Historyczny Patofizjologii w Warszawie

AKTUALNOŚCI